Wzorcowanie mierników a znaczenie identyfikacji badanego urządzenia

W pracy z aparaturą pomiarową znaczenie ma nie tylko sam odczyt, ale również sposób, w jaki można wycenić jego wiarygodność. Z w pewnych przypadkach mierniki mogą modyfikować własne właściwości pod wpływem zużycia, warunków pracy, temperatury, wilgotności czy częstotliwości użytkowania. Dlatego wzorcowanie mierników jest jednym z elementów nadzoru nad wyposażeniem pomiarowym.

Proces ten polega na porównaniu wskazań badanego przyrządu z wartościami uzyskanymi za pomocą dobrego wzorca odniesienia. Wynik takiego porównania może zademonstrować różnicę między wartością wskazywaną przez miernik a wartością przyjętą jako odniesienie. Istotne jest a dodatkowo, by oceniać urządzenie w zakresie, w którym de facto jest wykorzystywane. Sam fakt przeprowadzenia wzorcowania nie znaczy bowiem, że właściwie każdy możliwy pomiar wykonywany danym przyrządem będzie miał takie same właściwości metrologiczne.

W praktyce przed wykonaniem pomiarów warto zwrócić uwagę na stan techniczny miernika a także warunki, w jakich pracuje. Uszkodzona obudowa, zużyte przewody, niestabilny wyświetlacz albo nietypowe zachowanie w trakcie zmiany zakresu mogą mieć znaczenie dla otrzymywanych wyników. W takich okolicznościach samo zestawienie wskazań z wzorcem nie za każdym razem rozwiązuje problem, ponieważ przyrząd może wymagać wcześniejszej testom albo naprawy. Znaczenie ma także sposób użytkowania. Miernik wykorzystywany codziennie w środowisku o zmiennej temperaturze może wymagać innego podejścia niż urządzenie używane sporadycznie w stałych warunkach. Przy podejmowaniu częstotliwości wzorcowania bierze się więc pod uwagę w głównej mierze rodzaj przyrządu, zakres wykonywanych pomiarów, intensywność eksploatacji oraz wcześniejsze wyniki sprawdzeniu. Zbyt rzadkie sprawdzanie może utrudniać wykrycie modyfikacji parametrów, jednak bardzo częste kontrole mogą powodować dodatkową organizację pracy i koszty.

Istotnym elementem całego procesu jest dokumentowanie rezultatów. Informacje dotyczące badanego urządzenia, zastosowanych wzorców, warunków pomiaru a także uzyskanych odchyleń pozwalają w przyszłości prześledzić historię konkretnego miernika. Ma to znaczenie w szczególności wówczas, gdy wyniki kolejnych testom zaczynają się różnić. Analiza takich danych może wskazać, czy zmiana była jednorazowa, czy także pojawia się stopniowo. Warto zdawać sobie sprawę, że wzorcowanie i regulacja to nie to samo. Wzorcowanie służy przede wszystkim określeniu relacji między wskazaniem przyrządu a wartością odniesienia, natomiast regulacja jest działaniem mającym zmienić właściwości urządzenia. Po regulacji niezbędne może być ponowne sprawdzenie miernika, ponieważ jego wskazania mogą ulec zmianie.

Na sposób oceny rezultatów wpływoraz niepewność pomiaru oraz wymagania dotyczące dokładności w konkretnym zastosowaniu. Nie każdy nieznaczny błąd wskazania musi posiadać takie samo znaczenie, ponieważ jego wpływ zależy od tego, do czego wynik będzie później zastosowany. Inne oczekiwania mogą dotyczyć pomiaru kontrolnego wykonywanego orientacyjnie, a inne pomiaru, którego wartość jest podstawą do podjęcia dalszych decyzji technicznych. Z tego powodu przy interpretacji dokumentacji ze wzorcowania warto patrzeć nie tylko i wyłącznie na pojedynczą liczbę, lecz również na zakres pomiarowy, warunki badania i określone kryteria oceny. Takie podejście ułatwia właściwe odniesienie uzyskanych danych do rzeczywistego sposobu użytkowania miernika i daje możliwość zachować spójność zapisów dotyczących wyposażenia pomiarowego.

Zobacz: akredytowana kalibracja warszawa.